همانطوریکه شاهد هستیم همه گیری بیماری کرونا ویروس تیپ 19 (کووید-19) یک مشکل بهداشتی موقت نبوده و میتواند سلامتی افراد را در طولانی مدت مورد مخاطره قرار دهد. همچنین این بیماری بر روی جنبه های مختلف سلامتی و شیوه زندگی افراد نیز تاثیرگذار است. بیماری کووید-19 می تواند سبب افزایش استرس در تمام افراد جامعه بویژه بیماران مبتلا به بیماریهای مزمن شود.

از طرف دیگر، محدودیتهای اجتماعی ایجاد شده روی سلامت روان، فعالیت فیزیکی و عادتهای غذایی نیز تاثیرگذار است. مجموعه عوامل فوق می تواند روی مراقبتهای بهداشتی بیماران مبتلا به بیماریهای مزمن تاثیر بسزایی داشته باشد. بیماری سنگ کلیه نیز از بیماریهای مزمنی است که به دلایل ذکرشده در ذیل میتواند تحت تاثیر بیماری کووید-19 قرار بگیرد:

  1. کاهش فعالیت فیزیکی افراد در زمان شیوع بیماری کووید-19 به دلیل افزایش ریسک چاقی، سندرم متابولیک (اختلال در چربی، قند خون، فشارخون و ..) و یا بیماریهای قلبی-عروقی می تواند بصورت غیرمستقیم سبب افزایش ریسک تشکیل سنگ در کلیه و سیستم ادراری شود.
  2. بر اساس مطالعات، عادات تغذیه ای در زمان شیوع بیماری کووید-19 به دلیل استرس، عوامل اقتصادی و دیگر موارد تغییر کرده است. در شرایط استرس تمایل به خوردن مواد غذایی با کیفیت پایین که از لحاظ ریز مغذی ها بسیار فقیر هستند، بویژه ترکیبات نشاسته ای و شیرین، افزایش پیدا می کند. خوردن غذاهای با کیفیت غذایی پایین سبب ایجاد التهاب مزمن، افزایش ریسک چاقی و بیماریهای قلبی-عروقی می شود. تمامی عوامل فوق می توانند سبب افزایش ریسک عود سنگ شوند.
  3. علاوه بر استرس، در زمان شیوع بیماری کووید-19 عوامل دیگری نیز میتوانند باعث تغییر عادات غذایی افراد شوند. یک مطالعه اخیر در کشور نشان داده است که مصرف سبزیجات و برخی میوه ها در زمان شیوع بیماری کووید-19 به دلیل کاهش دسترسی به مواد غذایی تازه و ترس از انتقال بیماری از طریق مواد غذایی کاهش یافته است. از طرف دیگر، مصرف غذاهای فرآوری شده که حاوی چربی، شکر و نمک بالایی است افزایش یافته است. به علاوه، عوامل اقتصادی ناشی از همه گیری بیماری کووید-19 نیز باعث تغییر کیفیت و تنوع مواد مصرفی می شود. کلیه عوامل فوق روی عود سنگ موثر است.

با در نظر گرفتن مجموعه عوامل فوق، در زمان همه گیری بیماری کووید-19 احتمال عود سنگهای کلیه بالا میرود. لذا به بیماران توصیه می شود از رعایت عادات تغذیه ای پیشگیری از سنگ غافل نمانند تا دچار مشکلات ناشی از عود سنگ شامل درد کلیوی، مشکلات ادراری و یا نیاز به مداخله جراحی نشوند.